Psikosomatik Nedir? Psikosomatik Semptomlar Nelerdir?

Heyecanlanınca midemizde kelebekler uçuşur, stres yaşayınca karnımız ağrır değil mi? Bunların sebepleri nedir diye sorsam tahmin edebilirsiniz: hissettiğimiz duygular yani psikolojik durumumuz. Bugün, psikolojik durumumuzun bedenimize olan etkisi nasılmış, ona bir göz atalım.

Zihin ve beden birbiriyle etkileşim içinde işler. Bu duruma bir kanıt somatizasyondur yani, psikolojik sorunların kendilerini bedende göstermesidir. Somatizasyon şu şekilde gerçekleşir: duygusal çatışmalar bedene yansıtılır ve bedensel belirtiler yaşanır. Yaşanan bu bedensel belirtilerin diğer adı ise; psikosomatik semptomlardır. Psikosomatik kelimesi “zihin” anlamına gelen psyche ve “vücut” anlamına gelen soma kelimelerinin birleşiminden oluşur. Psikosomatik semptomlar; stres, kaygı, endişe gibi psikolojik faktörler sonucu oluşan ve artan fizyolojik uyarılma sonucu ortaya çıkan kas ağrısı, mide sorunları, baş ağrısı gibi fiziksel belirtilerdir.

Sık rastlanan psikosomatik semptomlar nelerdir?

  • Mide sorunları: midede rahatsızlık, ağrı, yanma ve baskı.
  • Bağırsak sorunları: ishal ve kabızlık.
  • Baş ağrısı: migren ağrısı ve gerginlik.
  • Kas ağrısı ve gerilimi: boyun, omuz ve sırtta ağrılar.
  • Yorgunluk: herhangi bir fiziksel aktivite yapmadan yorgun hissetme.
  • Yeme sorunları: iştahsızlık ya da yemek yeme zorunluluğu hissetme.
  • Cilt sorunları: sivilce, yağlanma, aşırı leke oluşumu.
  • Uyku sorunları: uyumakta ve uyanık kalmakta zorluk.
  • Çarpıntı ve yüksek tansiyon.
  • Zayıf bağışıklık sistemi: grip ve soğuk algınlığı olmaya yatkınlık.
  • Alerjik sorunlar ve astımda artış.

Herkeste psikosomatik belirti olur mu?

Kişilerde psikosomatik belirtiler yaşanıp yaşanmayacağı birtakım faktörlere göre olmaktadır. Yaşanacak psikosomatik belirtinin ne olacağı da yine bu faktörlere göre olmaktadır. Bu faktörler şunlardır:

  • Genetik yatkınlık: Birçoğumuzda genetik yatkınlığımızdan ötürü vücutlarımızda bir organ bozulmaya daha çok eğilimli olabilir. Bu da yaşanacak psikosomatik belirtinin nerede yaşanacağını gösterir. Bazı kimseler ise sahip oldukları genler sayesinde daha az psikosomatik semptom yaşarlar.
  • Hayat tarzı: Sigara içmek, egzersiz yapmamak, aşırı kilolu olmak, dinlenmeden yaşamak kişinin beden sağlığını olumsuz etkiler ve psikosomatik semptom yaşamaya daha elverişli hale getirir.
  • Tehdit değerlendirmesi: Kimilerimiz, bazı durumları tehdit edici olarak değerlendiririz ve vücutlarımız da tehdit edici durumlar karşısında “savaş ya da kaç” durumuna geçer. Sürekli savaş ya da kaç durumuna geçilmesi kişide yüksek uyarılmışlık yaşatır ve bir ya da birden fazla psikosomatik belirti yaşanmasına sebep olur.

Psikosomatik semptomlar yaşıyorsanız ne yapmalısınız?

Psikosomatik semptomlar vücudumuzun bir sorun olduğuna dair sinyal yollama biçimi olarak da görülebilir. Yani yaşanan bu semptom, başka bir sorunun kılık değiştirerek kendini göstermesidir. Siz semptomları fark edip onları iyileştirmeye çalışıyor olabilirsiniz ama arkasındaki sebepleri bilip onlara yönelik çözümler bulmak asıl kalıcı olandır. Bu sebeple bir ruh sağlığı uzmanıyla yaşadığınız psikosomatik semptomun sebebini öğrenmeye çalışabilir ve asıl sorun ile birlikte yaşadığınız semptomu çözebilirsiniz. Birlikte çalışacağınız uzmanı, uzmanlık alanlarını inceleyerek Terapi Koltuğu®’nda seçebilir ve görüşmeye başlayabilirsiniz.

Yazar Hakkında

Psikolojik Danışman Selin Topuz

Yıldız Teknik Üniversitesi Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik bölümünü 2021 yılında, yüksek onur derecesiyle bitirdim. Objektif çocuk testleri uygulayıcısı eğitimi aldım. Şu an İstanbul Üniversitesi’nde AUZEF kapsamında Sosyoloji öğrenimimi sürdürmekteyim.