PSİKOLOJİK ESNEKLİK VE ‘’ANDA OLMAK’’

İnsanlar çoğu zaman yaşamları süresince “iyi bir hayat” “ve mutluluk” arayışı içinde olduklarını söylerler. Bu arayış içinde kişi olumlu ya da olumsuz olaylarla karşılaşır ve karşılaştıkları bu durumlarla başa çıkmak için çaba gösterir. Süreç içerisinde yaşanan tecrübelerin kabul edilerek, kişinin hayatına devam etmesi ise her zaman kolay olmayabilir. Önemli olan karşılaşılan durumlara kişinin ne şekilde yaklaşacağıdır. Kişi yaşadıklarının etkisiyle bazı durumlarda hayattan istedikleriyle teması kaybedebilir. Hayattan istediklerinden uzaklaştıran davranış kalıpları bu kişiler için davranış repertuvarları haline gelir. Bu kalıplar kişinin kendi değerleriyle ilişkili olan bağlamı daraltarak kişinin yaşamlarından isteklerine karşı daha az duyarlı olmasına sebep olur. Bu bakış açısı sadece kişinin yaşamına karşı değil, insanlarla olan ilişkilerine de yansır. Psikolojik esneklik, şu an ile temas halinde olmak, duyguların, duyumların ve düşüncelerin tam olarak farkında olmak, onları istenmeyenler de dahil olmak üzere karşılayabilmek ve seçilen değerlerin hizmetinde bir davranış kalıbı içinde hareket etmek olarak tanımlanır. Daha basit bir deyişle, genellikle deneyimsel kaçınma ve istenmeyen iç olayları kontrol etmenin bir yolu olan kısa vadeli dürtüler, düşünceler ve duygular yerine kendi düşünceleri ve duyguları kabul etmek ve uzun vadeli değerlere göre hareket etmek anlamına gelir. Psikolojik esneklik, şu anda ilkelerini İlişkisel Çerçeve Teorisine dayanmaktadır. Kabul ve Adanmışlık Terapisinin (ACT) genel amacı, psikolojik esnekliği arttırmaktır- bilinçli bir insan olarak şimdiki anla daha tam temas kurma ve bunu yaparken davranışta değişiklik yapma veya ısrar etme yeteneği değerli amaçlara hizmet eder..İnsanların yaşananları olduğu şekilde kabul ederek hayatlarına devam etmesine önem veren Kabul ve Adanmışlık Teorisi Bilişsel Terapilerin 3. dalga yaklaşımı içinde yer alır. 1986 yılında Steven Hayes tarafından geliştirilen Kabul ve Adanmışlık Terapisi temel sorunlarla baş etmede psikolojik esnekliği arttırmayı hedef alır. Bunu arttırırken kişinin içsel yaşantılarının değiştirilmesi, sıklık ya da yoğunluğun azaltılması yönünde bir çaba göstermez. An’da olmak Psikolojik esneklik, şu an ile temas halinde olmak, duyguların, duyumların ve düşüncelerin tam olarak farkında olmak, onları istenmeyenler de dahil olmak üzere kucaklamak ve seçilen değerlerin hizmetinde bir davranış kalıbı içinde hareket etmek olarak tanımlar. ACT, danışanın, ortaya çıktıkça çevredeki özel olayları ve olaylarıyla yargılayıcı olmayan bir iletişim kurma becerisini artırmaya çalışır. Bunu gerçekleştirmek için, danışan 'şimdi ve burada' konusunda daha iyi bir farkındalık geliştirmek için beceriler geliştirme konusunda eğitilir. 'şimdi ve burada' deneyimi, deneyimsel bir kaçınma yerine ilgi ve açıklıkla yönlendirilirse, bireyde psikolojik esnekliği artırır.Nefese odaklanmak, an'da kalmanın en önemli yollarından biridir. Sadece nefesinize odaklanın, bunun için kendinize 3-4 dakikalık bir süre ayırın ve aldığınız/verdiğiniz nefese dikkatinizi verin. Bunu günde iki kere yapmaya özen gösterin. Nefesinize odaklanmak, bedensel rahatlama sağlamasının yanında, zihninizi de gevşetecektir. Bununla birlikte mindfulness egzesizleri ile nefes alıştırması da yapılabilmektedir. Klinik Psikolog Dilan Bilgin Çankaya

Yazar Hakkında

Klinik Psikolog Dilan Bilgin çankaya

2017 yılında Psikoloji lisansını tamamladıktan sonra Klinik Psikoloji yüksek lisans eğitimini tamamladım. Özel klinikte, rehabilitasyon merkezinde ve bağımlılık alanında Yeşilay Danışmanlık Merkezinde psikolog olarak görev aldım. Oyun Terapisi, Bilişsel Davranışçı Terapi, Stres Yönetimi ve Bağımlılık Danışmanlığı eğitimlerini tamamladım. 2018 yılından bu yana aktif olarak danışan görmekteyim. Seanslarda Bilişsel Davranışçı Terapi ekolü ve Mindfulness ile çalışmaktayım.ilgilendiğim alanlar.-Depresyon-Stresle Baş Etme-Yaygın Kaygı Bozukluğu-Panik Bozukluk-Sosyal ve Özgül Fobi-Öfke İşlev Bozuklukları-Obsesif Kompulsif Bozukluk-Bağımlılık (Alkol, Madde, Sigara, Kumar, Teknoloji)